flag eng flag pl

 Ekonomiczne podróżowanie.
 
   Żyjemy w kraju, gdzie istotną wagę przywiązuje się do oszczędności, zwłaszcza jeżeli mamy do czynienia z branżą motoryzacyjną. Wysokie ceny paliw (nie zawsze dobrej jakości [1]) oraz nie ułatwiające nam w niczym powierzchnie dróg, pełne „zasadzek” w postaci wybojów, dziur, nie pomagają nam uniknąć drobnych napraw, a co za tym idzie zachować dodatkowych pieniędzy w kieszeni. Określenie ekonomiczny na podstawie słownika języka polskiego oznacza niewielki nakład sił i środków [2], czyli rodzaj oszczędności gospodarczej, dlatego warto poznać, niektóre z nowoczesnych technologii jakie dają nam dostępne produkty na rynku. Niektórzy z nas już  na początku mogą zakładać, iż jest to kolejny wydatek, który tylko przysporzy nam więcej problemów związanych z zakupem towaru i szukaniem odpowiedniego produktu, jednak nic bardziej mylnego. Czytając ten artykuł przekonasz się, iż jest to prostsze niż na to wygląda. Istnieją nowoczesne sposoby na to, by ekonomiczne poruszanie stało się dla nas realne, a dodatkowe środki pieniężne z tego wynikające pomagały nam np. w kupnie dodatkowych części do naszego bezcennego pojazdu.
 
1. Dodatki do paliw o działaniu katalizującym.
 
Zastanawiające jest jak wiele słyszymy o rodzajach paliw np. paliwa płynne (benzyna, olej napędowy, biopaliwa), paliwa gazowe (LPG, CNG) [3], jednak mało orientujemy się w sprawach dotyczących dodatków do nich [4,5], które odgrywają ważną rolę w naszym środku lokomocji. Związki chemiczne stosowane jako dodatki do paliw umożliwiają poprawę jej jakości i zwalczają niechciane skutki towarzyszące np. zmianą klimatycznym (spadek temperatury) [4,5].
Skuteczny w tej dziedzinie jest produkt na bazie nanodrobin dwutlenku ceru (CeO2 [6])  zawieszonego w ropie naftowej (węglowodór alifatyczny) [7-9]. Stanowi on dodatek do oleju napędowego spełniając właściwości katalizujące [10] (obniżanie energii aktywacji oraz przyśpieszenie warunków reakcji pozwalający na prawidłowy jej przebieg z jak największą wydajnością [11]). Proces rozpadu dwutlenku ceru [6] pod wpływem wysokiej temperatury powoduje powstanie dodatkowych ilości tlenu oraz tlenki ceru na różnym stopniu utlenienia. Powstały tlen przyśpiesza procesy spalania z jak największą wydajnością, wykorzystując cały dostępny zakres paliwa, a tlenki ceru mają za zadanie brać udział w szeregu reakcjach ze związkami szkodliwymi [12] przekształcając je w  bezpieczne formy – czyste paliwo [4-9,13].
 
2. Dodatki do paliw oczyszczające silnik.
 
Rozważając proces spalania paliwa, nie możemy pominąć powstawanie produktów ubocznych takich jak nagar (osad węglowy) [14]. Substancja ta jest w głównej mierze wywoływana przez nieumiejętne posługiwanie się zakresem obrotów silnika, co w niektórych sytuacjach jest nieuniknione. Nadmierne odkładanie się nagaru prowadzi do uszkodzeń części naszego pojazdu np. zawory silnika, pierścienie tłokowe, turbosprężarka [5,14-16]. Aby tego uniknąć środek tego typu ma na celu oczyszczać komorę silnika powoli spalając nagar [7,14,17,19,20]. Regularne stosowanie dodatków do paliw pozwala na oszczędność paliwa z dużą wydajnością. Efekty takie osiągniemy, jeżeli nasz silnik jest nowy lub w dobrym stanie w przypadku dłuższego użytkowania, w innym wypadku rezultat jest mniejszy, ale zadowalający. Nowoczesna nanotechnologia związku zawieszonego w węglowodorze łączy ze sobą trzy najważniejsze skutki następujące kolejno po sobie – oszczędność paliwa, redukcja emisji zanieczyszczeń oraz czysty silnik. Przyśpieszenie reakcji chemicznych spalania paliwa (oraz nagaru) powoduje, iż wystarcza go nam na dłużej i nie musimy martwić się o za częste tankowanie, jednocześnie związki temu towarzyszące likwidują wydzielające się zanieczyszczenia zmieniając je w nieaktywne formy, co prowadzi do zachowania naszego silnika w niemal nie naruszonym stanie [7-9,13,14].         
Innymi produktami, które dbają o jakość naszego paliwa są depresatory, zawierające m.in.  węglowodory aromatyczne [18,19]. Nasze pojazdy w okresie zimowym zmagają się z bardzo niskimi temperaturami, co skutkuje zmianą płynności oleju napędowego. Rodzaj takich związków chemicznych stosowanych do paliwa zapobiega wydzielaniu się parafiny, gdy mamy do czynienia  z niskimi temperaturami, a w efekcie zatykania filtra oraz przewodów paliwowych [14,18,19].
 
3. Ekologiczne opony.
 
Ciągły ruch uliczny, nierówne powierzchnie dróg, niesprzyjające warunki pogodowe wiele razy sprawiają nam trudności powodując u nas nagłe wręcz „automatyczne” czynności ratujące sytuacje na drodze np. gwałtowne hamowanie, nagłe skręty, nawracanie, czy zmianę pasa ruchu. Takie zdarzenia mogą wywołać u nas podwyższone ciśnienie, stres, drżenie rąk, a co za tym idzie większe ryzyko spowodowania wypadku. Dodatkowo opony produkowane z niskiej jakości materiałów szybciej się ścierają, co w takich sytuacjach pogłębia nasz wydatek na kupno nowych opon oraz co najistotniejsze zwiększa procent spowodowania kolizji, negatywnego wydarzenia ponoszącego nas do odpowiedzialności. Aby tego uniknąć, przed zakupem dobrze jest wiedzieć jakie materiały zostały użyte do produkcji naszych opon oraz jakie wyroby są najlepsze dla komfortowej i ekonomicznej podróży.
Proces tworzenia opon polega na mechanicznym połączeniu [20] ze sobą sporej ilości składników (ok. 30) m. in.: różne rodzaje gum (kauczuk), sadzy, wypełniaczy, dodatków chemicznych [20,21]. Trudno jest umiejętnie kontrolować tak sporą ilość środków bez odpowiedniej znajomości tworzyw sztucznych (kauczuk syntetyczny, polimer zbudowany z wielu monomerów butadienu [22,23], polibutadien PBA, [23]), substancji chemicznych, urządzeń mechanicznych, z którymi pracujemy, gdy chcemy stworzyć materiał o odpowiedniej jakości. Warto zastanowić się dwa razy w trakcie podjęcia decyzji kupna opon u wybranego producenta (czy rzeczywiście sposób produkcji jest nowoczesny i przebiega poprawnie).
Okazuje się jednak, że nie tylko sposób produkcji jest ważny, ale sam skład opony, który wpływa na nasze otoczenie i bezpieczeństwo, z tego względu też rozważmy czym są ekologiczne opony. Produkt ten tworzy się ze specjalnie dobranych mieszanek gum oraz związków chemicznych, które nie zanieczyszczają środowiska [24].
Efekt cieplarniany [25,26] związany z emisją dwutlenku węgla do atmosfery, to dosyć powszechny problem i jeżeli nie „wesprzemy” przyrody, następujące skutki tego zjawiska  np. globalne ocieplenie [27,28], odczujemy już za kilka lat. Na podstawie danych umieszczonych  w tabeli 1 widzimy, iż spory wpływ na efekt cieplarniany ma właśnie CO2 - aż 50% udział wśród pozostałych szkodliwych gazów [29-31].
 
Tabela 1. Wpływ rodzaju gazów na efekt cieplarniany [30].
 
Udział procentowy [%] Nazwa gazu
50 dwutlenek węgla
18 metan
14 freony
12 ozon
6 tlenki azotu
 
Dlaczego opony ekologiczne działają lepiej niż tradycyjne? Idea działania ekologicznych opon oparta jest na specjalnej mieszance chemicznej oraz zmniejszonym oporem toczenia koła po nawierzchni drogi, aż o ok. 20 % [24]. 
Możemy wnieść duży wkład w bezpieczeństwo naszej planety, gdyż opony ekologiczne zmniejszają emisję dwutlenku węgla oraz co jeszcze bardziej da nam satysfakcję, obniżają zużycie paliwa – a w efekcie nasza podróż staje się ekonomiczna i bezpieczniejsza dla nas oraz środowiska.  [24].
 
4. Ekonomiczny styl jazdy oraz odpowiednie obciążenie pojazdu.
 
Kierując samochodem zazwyczaj nie zastanawiamy się nad stylem naszej jazdy i nie chodzi tutaj o kwestię prawidłowego prowadzenia pojazdem, gdyż to już nie podlega naszej ocenie, lecz wymierzającym prawo. Ekonomiczny styl jazdy tzw. „EcoDriving” [32-34] opiera się na połączeniu ekologii    z ekonomicznością.  Mamy do czynienia z pojęciem płynności ruchu (różnie rozumiana przez wielu kierowców, którzy skupiają wyłącznie swoją uwagę na jakości naszych dróg), która tak naprawdę oznacza m.in. dbanie o przemieszczanie się z prawidłowym ciśnieniem w oponach, redukcję biegów podczas hamowania, brak stosowania techniki rozgrzewania silnika w trudnych, chłodnych warunkach [32,35]. Przestrzeganie tych zasad pozwoli nam na dużą oszczędność wynikającą ze zmniejszeniem ilości zużywania paliwa, a zatem dłuższą podróż pojazdem mechanicznym [32-39].
Czy zastanawialiście się jak obciążenie może wpływać na nasz samochód? Zazwyczaj jeżeli mamy taką potrzebę np. podczas przeprowadzki, to wkładamy do niego ile tylko jest w stanie zmieścić, nie zważając na to czy możemy go tym jakoś uszkodzić. Okazuje się, iż obciążenie pojazdu wywiera duże znaczenie na ekonomiczność naszej jazdy.
Każdy dodatkowy obiekt w naszej maszynie (nie będący częścią urządzenia) prowadzi do zwiększenia ilości zużytego paliwa, dlatego warto zastanowić się, czy aby na pewno jest w nim „porządek” [40].
 
 Wybierając się do sklepu po zaopatrzenie dla naszego pojazdu zwróćmy uwagę na jakość dostępnych wyrobów, jak ulepszyć ich działanie odpowiednimi dodatkami w postaci substancji wspomagających ich funkcjonowanie oraz zastanówmy się dobrze nad celem zakupu. Taniej nie zawsze oznacza korzystniej i oszczędniej, a przemyślana inwestycja w nowoczesną technologię w przyszłości przynosi zyski.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Bibliografia:
 
7. J. Zhang,Y. Nazarenko, L. Zhang, L. Calderon, Ki-Bum Lee, E. Garfunkel, S. Schwander, T. D. Tetley, Kian Fan Chung, A. E. Porter, Mary Ryan, H. Kipen, P. J. Lioy, G. Mainelis „Impacts of a Nanosized Ceria Additive on Diesel Engine Emissions of Particulate and Gaseous Pollutants” Environ. Sci. Technol. 47 (2013) str. 13077−13085.
9. V. Sajith, C. B. Sobhan, G. P. Peterson, „Experimental Investigations on the Effects of Cerium Oxide Nanoparticle Fuel Additives on Biodiesel” Hindawi Publishing Corporation Advances in Mechanical Engineering (2010) str 1-6.
15. http://mojafirma.infor.pl/moto/eksploatacja-auta/naped-i-skrzynia-biegow/319239,Nagar-w-silniku-przyczyny-powstawania-i-potencjalne-problemy.html
19. http://portalwiedzy.onet.pl/90319,,,,depresatory,haslo.html
22. http://portalwiedzy.onet.pl/4885,,,,guma,haslo.html
24. http://autokult.pl/5352,ekologiczne-opony-jak-jest-naprawde
32. http://www.eko.v10.pl/Ecodriving,zasady,ekonomicznej,jazdy,65718.html